محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى

1130

قرابادين كبير ( مجمع الجوامع وذخائر التراكيب ) ( فارسى )

ولد حكيم مير محمّد مومن جهة دق و حمى مطبقه و محرقه و اسهال صفراوى و دموى كه با تب باشد بغايت ازموده است صنعت آن تخم بارتنك نشاسته كثيرا صمغ عربى از هريك يك درم كل ارمنى طباشير از هريك چهار درم خشخاش پنج درم كل سرخ مغز تخم كدو مغز تخم خيارين تخم خرفه از هريك شش درم مغز بهدانه مغز تخم هندوانه از هريك هفت درم رب السوس ده درم نشاسته كثيرا تخم خطمى رازيانه از هريك هفت درم با لعاب بزرقطونا اقراص سازند قرص ذات الجنب و سرفه را نافع باشد صنعت آن ربّ السّوس بنفشه از هريك ده درم نشاسته كثيرا تخم خطمى رازيانه از هريك سه درم كوفته و بيخته بلعاب بزر كتان يا بزرقطونا سرشته اقراص سازند شربتى سه درم با شراب بنفشه قرص ذيابيطس به نسخهء ثابت بن قره صنعت آن حب الاس تخم حمّاض برى مقشر از هريك دو درم صمغ عربى نشاسته از هريك يك درم اجزا كوفته بلعاب بزرقطونا سرشته اقراص سازند قرص ذيابيطس ديكر صنعت آن طباشير رب السوس از هريك ده درم تخم كاهو دو درم تخم خرفهء مقشر پانزده درم كل سرخ كشنيز خشك از هريك پنج درم اقاقيا صندل سفيد كل ارمنى كلنار فارسى از هريك سه درم كافور نيم درم كوفته و بيخته بكلاب سرشته اقراص سازند شربتى سه درم با آب انار ترش قرص ذيابيطس بنوع ديكر صنعت آن طباشير ده درم تخم كاهو تخم خرفه از هريك پانزده درم كشنيز خشك پنج درم كل سرخ جلنار از هريك دو درم كل ارمنى پنج درم كافور نيم درم با آب انار ترش بنوشند شربتى دو مثقال [ قرص رمادى نفث الدّم و قئ الدّم را نافع است ] قرص رمادى نفث الدّم و قئ الدّم را نافع است بالجمله حبس امدن خون از اعضاى باطنى هر عضوى كه باشد نمايد صنعت آن بنسخهء نجيب الدين سمرقندى كه در رسالهء دوائيه ذكر كرده كهربا بسد كندر از هريك سه درم رماد قشر بيض مصطكى رومى كشنيز رماد شاخ كوزن رماد سرطان بحرى از هريك دو درم دم‌الاخوين كلنار فارسى از هريك پنج درم كوفته و بيخته بلعاب بهدانه بسرشند و اكر براى تبريد و تخدير كافور و بزر البنج و افيون و تخم كاهو از هريك يك درم اضافه كنند بهتر است [ قرص دو ذونيون ] قرص دو ذونيون جهة تبهاى حارّه و اورام جكر و تب شطر الغب و رفع تشنكى بسيار نافع است صنعت آن مغز تخم خربزه مغز تخم خيارين مغز تخم كدوى شيرين از هريك دو مثقال رب السّوس شش درم كثيرا چهار درم نشاسته طباشير تخم رازيانه كل سرخ از هريك دو درم زعفران يك درم با لعاب بزرقطونا قرص سازند قدر شربت يك مثقال قرص زحير خون شكم و تزحر و نفث الدم را نافع و سودمند است صنعت آن كل مختوم كل ارمنى قرط طباشير طراثيث بلوط آرد كنار حب الاس از هريك دو درم تخم حمّاض برى صمغ عربى كلنار از هريك چهار درم نشاسته كل سرخ از هريك سه درم تخم كرفس سماق مصطكى از هريك يك درم مازو زيرهء كرمانى مدبر از هريك نيم درم كوفته و بيخته با لعاب بزرقطونا سرشته اقراص سازند شربتى يك مثقال با شيرهء خرفهء مقشر قرص زحير ديكر زحير و انواع اسهال را نافع باشد صنعت آن كل مختوم قرص طباشير ممسك طراثيث بلوط آرد كنار حب الاس از هريك دو درم تخم حمّاض صمغ عربى كلنار فارسى از هريك يك درم مازوى سبز زيرهء كرمانى از هريك نيم درم اجزا كوفته با لعاب بزرقطونا سرشته اقراص سازند شربتى يك مثقال با شيرهء خرفهء مقشر قرص زحير ديكر كه هرگاه زحير با قراقر و رياح باشد نافع است صنعت آن تخم شبت بزر البنج رازيانه نانخواه تخم كرفس از هريك دو درم زيرهء كرمانى مدبّر سه درم كندر چهار درم كوفته و بيخته اقراص سازند شربتى يك مثقال [ قرص زرنيخ ] قرص زرنيخ نافع از براى اكله و قلاع سوداوى و بدبوئى دهان كه سبب آن اخلاط فاسده باشد صنعت آن زرنيخ سرخ زرنيخ زرد بورهء ارمنى شبّ يمانى زاج كفشكران قلقطار از هريك سه درم كف دريا يك درم و نيم مازوى سبز پوست انار از هريك چهار درم اقاقيا دو درم اجزا را كوفته و بيخته بقطران سرشته در صرهء بندند و در كل كيرند و باتش نهند تا بسوزد پس بسايند و اقراص سازند و در وقت حاجت يك قرص را سائيده بر دندان بپاشند قرص زرنيخ ديكر كه در بدبوئى دهان كه سبب آن دندان و بن دندانها باشد نافع است صنعت آن زرنيخ سرخ دو درم و نيم كاغذ مصرى سوخته سه درم سك اصلى سماق منقى زنجبيل فلفل سوخته فلدفيون از هريك دو درم كوفته و بيخته با آب برك مورد با آب به شيرين اقراص سازند و در وقت حاجت سوده بر بن دندانها بمالند قرص زرنيخ ديكر بنسخهء سيد مظفر الدين شفائى اكلهء دهان و لثه را نافع باشد و عفونت دهان را دفع كند صنعت آن مازو زرنيخ سرخ آهك زنده از هريك ده درم زنكار قلقطار از هريك پنج درم شب يمانى اقاقيا كلنار از هريك سه درم كوفته در سركه خيسانيده يك هفته در افتاب بكذارند و بعد از آن خشك كنند و اقراص سازند و در سايه خشك كنند و در وقت حاجت دانكى از آن را بلثه و دندان و دهان بمالند و يك ساعت بكذارند و بعد از آن قدرى روغن در دهان نكاه دارند قرص سعفه جهت سعفه و قوبا و اورام بارده و صداع بلغمى بغايت مجرب است صنعت آن زردچوبه مغز بادام تلخ از هريك يك جزو مقل ازرق دو جزو مقل را در سركهء انكورى كهنه خيسانيده سه روز متوالى و ادويه كوفته و بيخته داخل نمايند و بايد كه نيك صلايه نمايند و اقراص سازند و در وقت حاجت باب برك كاسنى تازه بسايند و طلا نمايند قرص سعدى جهة سوزش فم معده خصوص وقت انحدار غذا و پرى هضم نافع صنعت آن بكيرند سعد كوفى را و باب زرشك بسيار نرم سائيده از پارچهء كرباس نو كذرانيده صافى آن را در ظرف سفالى پر كرده بر روى آتش بكذارند تا رطوبت آن منجذب شده خشك كردد و قريب به بريان شدن رسد ليكن بريان نشود پس برداشته با عرق دارچينى يا قرنفل يا عرق هيل يا كلاب سرشته اقراص سازند هر قرص ثلث درمى روزى يك قرص يا دو قرص بخورند و اكر نيم جزو قرنفل و ربع جزو عود هندى اضافه كنند ميكردد اقوى قرص شب خون امدن از هر عضو كه باشد باز دارد صنعت آن شب يمانى كحل اصفهانى از هريك يك درم كهربا مرواريد ناسفته اقاقيا از هريك سه درم دم‌الاخوين صمغ عربى كثيرا از هريك دو درم همه را سحق نموده اقراص سازند شربتى از نيم درم تا يك مثقال قرص شب به نسخهء معصومى صنعت آن شب يمانى شاخ كوزن محرق كثيرا كل ارمنى تخم خرفهء مقشر اجزا مساوى كوفته و بيخته باب برك خرفه سرشته اقراص سازند شربتى يك درم با شراب حب الاس قرص شب به نسخهء ديكر صنعت آن شب يمانى دم‌الاخوين كلنار از هريك سه درم كثيرا شش درم صمغ عربى دو درم كوفته و بيخته باب برك خرفه سرشته اقراص سازند شربتى يك درم با شراب حب الاس [ قرص شبرم ] قرص شبرم كه اسهال ماء اصفر كند و نافعست از براى استسقاى زقى كه از برودت كبد باشد بجهة استفراغ رطوبت باشد صنعت آن شبرم پوست هليله مساوى كوفته و بيخته اقراص سازند شربتى از يك دانك ابتدا كنند تا يك درم و با سكنجبين بياشامند [ قرص صموغ ] قرص صموغ دشوارى وضع حمل را اسان كرداند و بچهء مرده و زنده را در ولادت بيرون اورد صنعت آن مرمكى جاوشير از هريك يك درم حلتيت منتن نيم درم كوفته و بيخته با آب سداب يا آب خالص سرشته اقراص سازند جمله يك شربت است [ قرص طراثيث ] قرص طراثيث خون امدن از جميع اعضا بازدارد خصوص از براى خون امدن از بواسير و از براى نفث الدم صنعت آن طراثيث شيرين چهار درم خرنوب انجبار از هريك سه درم زر ورد كلنار فارسى اقاقيا دم‌الاخوين بسد محرق صدف محرق از هريك دو درم مازوى سبز نشاسته كثيرا صمغ عربى از هريك يك درم افيون زعفران كافور قيصورى از هريك يك دانك كوفته و بيخته بلعاب بزرقطونا سرشته اقراص سازند شربتى از يك مثقال تا دو مثقال [ قرص طحال تاليف مير محمّد زمان ] قرص طحال تاليف مير محمّد زمان ولد حكيم مير محمد مومن منقول از مركّبات تحفه جهة ورم و درد سپرز كه نهايت باشد مجربست صنعت آن كل سرخ شش درم زرشك سه درم